Home » Wat een landschap je vertelt als je goed blijft kijken

Wat een landschap je vertelt als je goed blijft kijken

Weinig mensen hoor je erover. Ook vanuit de politiek blijft het opvallend stil, terwijl de klimaatverandering gestaag doorgaat. Sterker nog, veel veranderingen lijken elkaar steeds sneller op te volgen. Zelf ben ik de laatste tijd bezig met uitzoekwerk over de AMOC, het systeem van oceaanstromingen in de Atlantische Oceaan. Soms ben ik een week verder en blijken onderzoekers alweer tot nieuwe inzichten te zijn gekomen. Zo snel ontwikkelt de kennis zich.

Ook het watertekort neemt steeds verder toe. Zeeland heeft al lange tijd het grootste watertekort van Nederland. Dat is niet nieuw, maar de situatie lijkt jaar na jaar verder te verslechteren.

Verandering die je niet in één dag ziet

Ik ben er niet voortdurend mee bezig, maar het houdt me wel bezig. Daarom maak ik soms keuzes die mijn eigen leven iets duurzamer maken. Dat voelt goed, al besef ik ook dat zulke keuzes uiteindelijk pas echt verschil maken wanneer we ze gezamenlijk durven maken.

Tegelijkertijd zie je op sociale media hoeveel mensen nog altijd ontkennen dat het klimaat verandert. Vroeger hadden we ook hete zomers. Vroeger was het ook droog. Dat klopt natuurlijk. Het weer is altijd grillig geweest. Maar de schaal, de snelheid en de opeenstapeling van veranderingen maken de situatie van nu anders dan die van toen. Europese rivieren bereiken op steeds meer plaatsen uitzonderlijk lage waterstanden en op sommige plekken zijn zelfs delen van rivierbeddingen drooggevallen.

Dan is er nog het Amazonegebied, vaak de longen van de aarde genoemd. Het regenwoud speelt een belangrijke rol in het wereldwijde klimaatsysteem. Ik had gehoopt dat de ontbossing onder president Lula duidelijk zou afnemen, maar die verwachting blijkt helaas te optimistisch. Ook daar blijkt de economische druk nog altijd groot.

Een landschap als stille getuige

Op de foto zie je een landschap dat ik vrijdag vastlegde, vlak voordat ik na een lange fietstocht door de Zak van Zuid-Beveland bijna weer thuis was. Wanneer je hier al jarenlang fietst, ga je de veranderingen herkennen. Niet in één spectaculaire gebeurtenis, maar in kleine verschuivingen die zich langzaam opstapelen. Drogere sloten. Andere gewassen. Vaker stoffige akkers. Wolkenluchten die steeds vaker een ander verhaal lijken te vertellen. En ik weet waar ik het over heb. Ik fietste hier als tiener al. Ik ken de Zak van Zuid-Beveland als mijn broekzak. 👖

Akker en dreigende wolkenlucht in de Zak van Zuid-Beveland als beeld van een veranderend landschap.
Een landschap vertelt soms meer dan je op het eerste gezicht ziet.

Misschien is dat wel hoe verandering zich meestal aandient. Niet met één luide waarschuwing, maar in een landschap dat ieder jaar een klein beetje anders wordt. Pas als je blijft kijken, zie je hoeveel er eigenlijk al veranderd is.

Ik schrijf niet om iets vast te leggen, maar om beter te zien wat er al was. Vaak zit betekenis in kleine momenten die je pas opmerkt wanneer je vertraagt. Dit is geen plek van conclusies, maar van kijken, twijfelen en soms begrijpen. Wat betekent het om mens te zijn, en wat mogen we onderweg niet kwijtraken?

12 Comments

  • Sabine Verburg

    August 5, 2026 at 14:55

    Uit mijn hart gesproken John
    Ben het helemaal met je eens.
    Ik erger me ook nog steeds meer aan een deel van onze provinciale bestuurders die hier in Zeeland datacenters (rneegie en waterVRETERS) willen hebben om maar 2 kerncentrales te kunnen bouwen. Verschrikkelijk

    Reply
  • Henry Blankvoort

    August 3, 2026 at 10:12

    Mooi geschreven, John. Ik denk ook dat de grootste uitdaging is dat klimaatverandering zich niet van de ene op de andere dag voltrekt. Daardoor is het gemakkelijk om de langzame veranderingen te onderschatten. Goed dat je je erin verdiept en de nuance blijft zoeken.

    Reply
  • ZON-nebloem

    August 3, 2026 at 05:41

    natuurlijk is me dat ook al opgevallen, een mens zou al blind zijn, zo droog als de laatste 5 jaar was het nog nooit…en niet alleen dat, andere insecten komen erbij of veranderen, teken,….
    Een @->- voor je.

    Reply
  • Linda

    August 2, 2026 at 21:56

    Denying the climate change is never a good thing! Being aware of it and doing our best and our part is a wonderful thing. Thank you for sharing, John.

    Reply
  • logbankje

    August 2, 2026 at 20:27

    Het drinkwater te kort in Zeeland was er al in de jaren 80, daar werden toe zoetwatertanks geplaatst.
    In Frankrijk zijn al 308 personen, onder wie 127 minderjarigen, gearresteerd in verband met de natuurbranden.
    Zeker 27 mensen, waaronder een boswachter, aangehouden om veroorzaken bosbranden in Spanje
    Het is belachelijk dat men dit gedrag vertoont en dit speelt ook al jaren.
    De natuur krijgt het zwaar voor zijn kiezen. Hans

    Reply
  • Sjoerd

    August 2, 2026 at 19:14

    Eigenlijk zou je ieder jaar van hetzelfde landschap een foto moeten maken, of iedere maand. Ik denk dat je het heel snel ziet veranderen.

    Reply
  • rietepietz

    August 2, 2026 at 18:02

    Het klimaat is altijd in beweging geweest. Het beweegt mee met hoe de aarde ‘gebruikt wordt’ . Het is dus logisch dat er nu andere klimaatbewegingen zijn dan er eerder waren . Er zijn nu gewoon veel te veel mensen waardoor het evenwicht verstoord is.

    Reply
  • Rebbeltje

    August 2, 2026 at 17:41

    Het lijkt ver weg het amazonegebied, maar we leven er allemaal van.
    De droogte valt nu wel erg op met het water tekort en de stukken die droog vallen door te weinig regen.
    Dat kunnen en mogen we niet ontkennen.

    Reply
  • mizzD

    August 2, 2026 at 16:10

    Zo weinig sneeuw in de Alpen, die hele rivieren die daardoor steeds droger worden.. de Po in Italië vorig jaar compleet droog..! dat had je vroeger echt niet! Mensen die nu nog ontkennen, wíllen het gewoon niet zien.

    Reply

Reageren? Leuk! Vergeet je gegevens niet.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.