Van bloemetje naar karmozijnbes

Een poos geleden had ik het hier over de karmozijnbes in de tuin. Een foto van de mooie, witachtige bloemetjes hoorde daar natuurlijk bij. Inmiddels zijn de planten enorm geworden en hebben de bloemetjes plaatsgemaakt voor bessen.

En daar kun je maar beter niet met je goede goed tegenaan lopen, want ze laten zonder enige moeite een flinke kleur achter.

De variant die hier in de tuin staat, is de Oosterse karmozijnbes. Deze kan uiteindelijk zo’n twee meter hoog worden, maar daar steek ik een stokje voor. Bij sommige planten spit ik de wortel uit, want als ik ze hun gang laat gaan, staat over een paar jaar misschien het hele erf vol.

Vandaag dus een close-up van de bes.

De karmozijnbes is een overblijvende, kruidachtige plant die in het najaar tot aan de grond afsterft. In het voorjaar loopt ze opnieuw uit. Dat heeft iets moois, maar het betekent ook dat de plant zich ondertussen rustig kan hebben verspreid. De wortels zijn behoorlijk krachtig en uitlopers en jonge planten verschijnen soms op plekken waar je ze niet had uitgenodigd.

De bessen beginnen groen en verkleuren uiteindelijk naar een diep paars, bijna zwart. Het zijn prachtige bessen om te fotograferen. Dat is waarschijnlijk ook de veiligste manier om ervan te genieten.

Een mooie, maar giftige verschijning

Een kleine correctie op wat ik eerder dacht of ergens had gelezen: de rijpe bessen zijn niet ineens onschadelijk. De hele plant is giftig en vooral de wortels en bessen moet je niet eten. Het eten van meerdere bessen kan onder meer misselijkheid, braken, buikpijn en diarree veroorzaken.

Dat maakt de karmozijnbes eigenlijk een beetje merkwaardig. Ze ziet er aantrekkelijk uit, levert prachtige kleuren op en verandert gedurende het seizoen bijna ongemerkt van een verzameling kleine witte bloemetjes in een opvallende tros donkere bessen. Maar uitnodigend om ervan te eten is ze allerminst.

De Westerse karmozijnbes (Phytolacca americana) heeft bovendien een lange geschiedenis in de traditionele gebruiken van verschillende inheemse Noord-Amerikaanse volken. Wortels en andere delen van de plant werden daarbij onder meer toegepast bij uiteenlopende lichamelijke klachten. Dat is interessante geschiedenis, maar geen reden om zelf met de plant te gaan experimenteren.

Voor mij blijft voorlopig vooral het beeld over.

Van die eerste witte bloemetjes naar deze bijna zwarte bessen. De tuin verandert voortdurend, ook als je er maar een paar dagen niet naar kijkt. Je hoeft soms alleen maar even goed te kijken om te ontdekken dat er alweer een klein stukje tijd voorbij is. Maar goed, ik kom dagelijks in de tuin. Meerdere keren zelfs en vaak voor langere tijd. En toch zie ik alles veranderen.

En dus staat er vandaag geen bloemetje op de foto, maar een bes.

Ook dat is natuur.